امروز: یکشنبه 04 اسفند 1398 برابر با 23 فوریه 2020

رئیس انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات: جامعه ایرانی توان ترمیم خود را به مدد «سرمایه‌های اجتماعی» دارد

  • شنبه, 28 دی 1398
  • اندازه نوع خط کاهش اندازه نوع خط افزایش اندازه نوع خط
جامعه ایرانی توان ترمیم خود را به مدد «سرمایه‌های اجتماعی» دارد جامعه ایرانی توان ترمیم خود را به مدد «سرمایه‌های اجتماعی» دارد http://mashhadomran.ir


رئیس انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات با اشاره به بی‌اعتمادی شکل گرفته در جامعه، بعد از حوادث اخیر در کشور گفت: به واسطه عمق تلخی این حوادث، جامعه امروز ما در نوعی شوک به سر می‌برد اما تجربه نشان داده که جامعه ایرانی این پتانسیل را دارد تا به مدد سرمایه‌های اجتماعی‌اش، خود را از نو ترمیم کند.


به گزارش پایگاه خبری اقتصادی مشهد عمران، هادی خانیکی در نشست دوره آموزشی «روزنامه نگاری اقتصادی مسئله محور» که به میزبانی پارلمان بخش خصوصی مشهد برگزار شد، به تحلیل شرایط موجود ایران پرداخت و عنوان کرد: اتفاقی که بعد از شهادت سردار سلیمانی رخ داد، بی نظیر بود و لایه های زیرین جامعه را نیز تکان داد.


وی افزود: آنچه در مراسم تشییع این سردار شهید شاهد بودیم، رفتاری بود که یک جامعه با قهرمانان، اسطوره ها و سرمایه نمادین خود دارد. موضوعی که حتی دوستان و دشمنان کشورمان را نیز شگفت‌زده کرد. در واقع این اتفاق و نوع مواجهه با آن، فرصت و مجالی ارزشمند را شکل داد تا اعتمادی که از جامعه در اتفاقات آبان ماه ضربه خورده بود، ترمیم شود.


خانیکی گفت: اما متاسفانه حوادث بعدی(سقوط هواپیمای اوکراینی و درگذشت جمعی از هموطنان در کرمان) به واسطه تلخی فراوانی که داشتند، بار دیگر جامعه را به سمت چندقطبی شدن پیش برد و اندوخته بزرگی که از نظر سرمایه اجتماعی ایجاد شده بود، از دست رفت.


وی توضیح داد: تعریف کلاسیکی که از بحران ها وجود دارد، آن ها را «فرصت های پُرخطر» توصیف می کند. همین حادثه تلخ سقوط هواپیما را در نظر بگیرید، اگر با آن به درستی برخورد می شد، می توانست شرایط را به گونه‌ای دیگر رقم بزند.


خانیکی تاکید کرد: اهالی رسانه باید جامعه شناسی و روانشناسی داغ دیدگی را بدانند .به هر رو، باور داریم که جامعه ایرانی توان و پتانسیل ترمیم خود را به مدد سرمایه های اجتماعی‌اش دارد.


وی در بخش دیگری از اظهارات خود به کرختی اشاره کرد که جامعه امروز بدان مبتلا شده و از نقش رسانه‌ها در مواجهه با وضعیت موجود، چنین گفت: البته اتفاقات تلخ اخیر به نوعی جامعه را از این وضعیت خارج کرد و شهادت سردار سلیمانی، سقوط همواپیمای اوکراینی و... به مسئله اصلی مردم تبدیل شد زیرا که وجدان عمومی نسبت به وقایع پیش آمده حساس شد و خود را موظف به واکنش دید. اما در ایجاد واکنش به این اتفاقات، رسانه ها نیز زمینه‌هایی (کانسپت) را فراهم کردند تا به نوعی خبرها در اصطلاح خبرتر شدند.


* تاثیر مهم اعتماد اجتماعی بر مولفه های اقتصادی


مدیر گروه ارتباطات اجتماعی دانشگاه علامه طباطبایی از «سرمایه اجتماعی» به عنوان مفهومی مهم در عرصه روزنامه نگاری یاد کرد و افزود: این مولفه از حوزه جامعه شناسی به عرصه های دیگر نظیر اقتصاد وارد شده است مطلوب نبودن وضعیت سرمایه اجتماعی بدان معناست که اعتماد به نهادهای مدنی، اجتماعی و... در حال کاهش است. در نتیجه امید به آینده و هراس نسبت به روزهای پیش رو، افزون می شود..


خانیکی یادآور شد: در جامعه ای که سوء ظن در آن بالاست و سرمایه های اجتماعی تحلیل رفته اند، سرمایه گذاری اقتصادی نیز زمینه ای برای شکل‌گیری نمی بیند. یک سوی آن مجموعه ای از قوانین و مقررات است که پشتیبانی کننده حقوق آحاد جامعه باشند و بخشی دیگر نیز متوجه هنجارها و ارزش ها است.


وی خاطر نشان کرد: وقتی که زمینه بی اعتمادی به حکومت، به تغییرات اقتصادی و... ایجاد شود؛ هیچ کاری انجام نمی توان پیش برد و امور مختلف گره می خورند. یک تفسیر اجتماعی از اقتصاد وجود دارد و آن اثرگذاری اعتماد اجتماعی بر مولفه های این بخش است. برای نمونه اگر این تصور در جامعه شکل بگیرد که بانکی قرار است ورشکسته شود؛ این اتفاق رخ خواهد داد. این موضوع تحت تاثیر افکار عمومی رخ می دهد. مهم است که مولفه های اجتماعی را به عنوان کانتکست(زمینه) در عرصه های مختلف بشناسیم.


این استاد دانشگاه از «تغییر نگرش ها» به عنوان موضوع مهم دیگری یاد کرد که رسانه ها و اهالی آن باید بدان توجه کنند و تصریح کرد: پیشی گرفتن شاخص های مادی بر ارزش های معنوی و نگاه فردی بر رویکردهای جمعی نوعی تغییر نگرش به شمار می آید.

 

مدیر گروه ارتباطات اجتماعی دانشگاه علامه طباطبایی در بخشی دیگر از سخنان خود بر ضرورت توجه رسانه های اقتصادی به مولفه های فرهنگی، اجتماعی، سیاسی و... در پوشش اخبارشان اشاره و تاکید کرد و گفت: لازم است «زمینه»، «سرمایه اجتماعی و تغییرات آن» و «تغییر ارزش ها و نگرش ها»، را برای پرداختن به حوزه رسانه و فناوری های مرتبط با آن مورد توجه قرار دهیم.


* رسانه ها باید در مسیر معتبرسازی خود گام بردارند


رئیس انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات در ادامه بحث خود از نقش رسانه‌ها در اعتمادسازی برای حوزه های مختلف نیز سخن گفت و متذکر شد: رسانه های ما باید نگرانی ها و ترسِ مجاری رسمی و سازمان ها و نهادها را از ارتباط گیری با خود کم کنند.


وی افزود: رسانه باید در مسیر معتبرسازی خود گام بردارد با شکل دهی یک احساس نیاز. یعنی اگر رسانه معتبر نباشد و کار خود را به موقع انجام ندهد، جامعه به نوعی خلاء دچار می شود، در نتیجه همه ارکان برای کمک به اعتباربخشی آن بکوشند. باید این نگاه ایجاد شود که مرجعی اگر خبر خود را دیر منتشر می کند؛ اولین لطمه متوجه سیستم و دستگاه خودش است.

 

خانیکی خاطر نشان کرد: ارتباط و ارتباطات از جایی آغاز می شود که قدرت دیدن و قدرت شنیدن را افزون کنیم. معمولا اشتباهی که به واسطه اثرگذاری شبکه های اجتماعی و مهارت ها رخ می دهد، ایجاد این تصور است که باید قدرت نوشتن و شنیدن را بالا ببریم، در حالیکه مهارت اصلی در خوب دیدن و خوب شنیدن است.


وی تاکید کرد: دیده و شنیده شدن امروز یک مسئله جدی برای انسان است. مسئله ای که به طور مضاعف و تحت تاثیر فناوری ها و رشد شبکه های اجتماعی، بزرگتر و مهم تر می شود.


این استاد دانشگاه گفت: معتقدم که «مساله محور بودن» در ارتباطات و روزنامه نگاری اقتصادی دارای اهمیت زیادی است. خبرنگاران و روزنامه نگاران در ارائه تحلیل های اقتصادی خود باید فراتر از بعضی موضوعات نظیر مشکلات اقتصادی و بیکاری حرکت کنند و به دنبال تغییرات و عوامل ریشه ای باشند. روزنامه نگاری یک حرفه است که در «زمینه» عمل می کند. فرقی ندارد؛ به جای روزنامه نگاری پزشکی و یا هر حرفه دیگر را بگذارید؛ در همه آن ها زمینه اجتماعی مهم و حائز اهمیت است.


وی در ادامه از گروه های مرجعی سخن گفت و افزود: براساس مطالعات انجام شده، معتبرترین گروه های اجتماعی به ترتیب معلمان، کارگران، پزشکان و در نهایت اساتید دانشگاه هستند. اگر اعتماد به هر یک از این گروه ها به هر دلیلی تضعیف شود، فروپاشی اعتماد جامعه رقم می خورد.


یکی از موضوعات مطرح شده بحث انتقال آب دریای عمان به خطه خراسان رضوی بود که این عضو کمیته ملی ریشه‌یابی سیلاب در پاسخ به آن بیان کرد: گروهی به نام آینده بان در 5 سال گذشته با جمع نظر نخبگان، 100 مسئله مهم کشور را مشخص کرده است. در همه این مسائل آب اولویت نخست و یا دوم کشور بود؛ چرا که بی آبی و یا پدیده های مخربی نظیر سیلاب بلافاصله روی سایر بخش ها اثر می گذارند و این اثر فقط در حوزه طبیعی نیست. جامعه کم آب جامعه ای است که نزاع های قومی در آن صورت می گیرد و عطش مصرف نیز در آن رو به فزونی می گذارد.


وی افزود: براساس تحقیقی که صورت گرفت، وقتی از نبود آب در سال های بعد صحبت می شود، افزایش میزان مصرف آب را در جامعه شاهد هستیم. به همین دلیل مسئله آب و نقش آن در اقتصاد و ارتباطات جدی است و رسانه ها نیز باید با نگاهی ویژه به آن بپردازند.

 

منبع:روابط عمومی اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی خراسان رضوی

منتشر شده در عمومی
کد خبر: 4626

ارسال نظر

کادرهایی که با علامت (*) مشخص شده اند وارد کردن اطلاعات در آنها الزامی می باشد. کد HTML مجاز نیست.

سرتیتر آخرین خبرها در مشهد عمران

با ما در تماس باشید